SpaceX ისტორიაში უდიდესი IPO-სთვის ემზადება

ილონ მასკის კოსმოსური კომპანია SpaceX ოფიციალურად ემზადება საჯარო ბაზარზე გასასვლელად. კომპანიის აქციები Nasdaq-ზე სავარაუდოდ 12 ივნისს განთავსდება ტიკერით SPCX, ხოლო შეთავაზების ფასი $135 იქნება ერთ აქციაზე. Reuters-ის ინფორმაციით, SpaceX დაახლოებით $75 მილიარდის მოზიდვას და $1.75 ტრილიონიან საბაზრო შეფასებას მიზნად ისახავს, რაც მას ისტორიაში ყველაზე დიდ IPO-დ აქცევს.

რეკორდული შეფასება

თუ IPO დაგეგმილი პირობებით განხორციელდება, SpaceX მსოფლიოს ერთ-ერთი ყველაზე ღირებული საჯარო კომპანია გახდება. კომპანიის შეფასება გადააჭარბებს მრავალი ტექნოლოგიური გიგანტის საბაზრო კაპიტალიზაციას და ისტორიაში ყველაზე მსხვილი პირველადი საჯარო შეთავაზების სტატუსს მოიპოვებს.

Reuters-ის ცნობით, კომპანია დაახლოებით 555 მილიონ აქციას გაყიდის, ხოლო მიღებული თანხა სრულად თავად SpaceX-ის განვითარებას მოხმარდება. ამავდროულად, არსებული აქციონერები, მათ შორის ილონ მასკი, IPO-ს შემდეგ გარკვეული პერიოდის განმავლობაში აქციების გაყიდვას ვერ შეძლებენ.

რაში დაიხარჯება $75 მილიარდი?

კომპანიის მიერ მოზიდული კაპიტალი რამდენიმე სტრატეგიულ მიმართულებაზე გადანაწილდება:

• Starlink-ის გლობალური ქსელის გაფართოება;
• Starship-ის განვითარების დაჩქარება;
• ხელოვნური ინტელექტის ინფრასტრუქტურის შექმნა;
• ახალი სატელიტური ტექნოლოგიებისა და მონაცემთა ცენტრების განვითარება;
• კოსმოსური კომუნიკაციების მომავალი პროექტები.

SpaceX ცდილობს თავი წარმოაჩინოს არა მხოლოდ როგორც კოსმოსური კომპანია, არამედ როგორც AI, სატელიტური ინტერნეტისა და მომავალი ინფრასტრუქტურის ერთიანი პლატფორმა.

რატომ არის ეს IPO განსაკუთრებული?

ანალიტიკოსების შეფასებით, SpaceX-ის საჯარო განთავსება შეიძლება გახდეს ყველაზე მნიშვნელოვანი მოვლენა ტექნოლოგიურ ბაზარზე ბოლო წლების განმავლობაში.

კომპანია უკვე დომინანტურ პოზიციას ფლობს კომერციული გაშვებების ბაზარზე, ხოლო Starlink მილიონობით მომხმარებელს ემსახურება მთელ მსოფლიოში. სწორედ Starlink ითვლება SpaceX-ის ფინანსურ საყრდენად, რომელიც კომპანიის შეფასების დიდ ნაწილს ამართლებს.

გარდა ამისა, IPO-ში საცალო ინვესტორებისთვის გამოყოფილი წილი მნიშვნელოვნად აღემატება ტრადიციულ პრაქტიკას, რაც მცირე ინვესტორების ინტერესს კიდევ უფრო ზრდის.

რა გავლენა ექნება Nasdaq-სა და ბაზარზე?

SpaceX-ის IPO-მ შესაძლოა მნიშვნელოვანი კაპიტალის გადანაწილება გამოიწვიოს ტექნოლოგიურ სექტორში. ინვესტორები უკვე აკვირდებიან, როგორ შეიძლება გადაიდინოს მილიარდობით დოლარი არსებული ტექნოლოგიური აქციებიდან SpaceX-ის მიმართულებით.

ამასთან, Nasdaq 100-ში შესაძლო სწრაფი დამატება ინდექსურ და ETF ფონდებს აიძულებს შეიძინონ SPCX-ის აქციები, რაც დამატებით მოთხოვნას შექმნის.

რა რისკებს ხედავენ ანალიტიკოსები?

მიუხედავად უზარმაზარი ინტერესისა, ზოგიერთი ანალიტიკოსი მიიჩნევს, რომ $1.75 ტრილიონიანი შეფასება ზედმეტად ამბიციურია.

Morningstar-ის შეფასებით, კომპანიის რეალური ღირებულება შესაძლოა გაცილებით დაბალი იყოს, რადგან SpaceX-ის სამომავლო ზრდის დიდი ნაწილი ჯერ კიდევ ჰიპოთეტურ პროექტებზეა დამოკიდებული. ასევე არსებობს რისკები, რომლებიც დაკავშირებულია:

• Starship-ის პროგრამასთან;
• კოსმოსურ რეგულაციებთან;
• კონკურენციასთან AI სექტორში;
• ილონ მასკზე მაღალი დამოკიდებულებით.

დასკვნა

SpaceX-ის IPO შესაძლოა 2026 წლის ყველაზე მნიშვნელოვანი ფინანსური მოვლენა გახდეს. $75 მილიარდიანი კაპიტალის მოზიდვა და $1.75 ტრილიონიანი შეფასება კომპანიის მიმართ უპრეცედენტო ნდობას ასახავს. თუმცა ინვესტორებისთვის მნიშვნელოვანი იქნება არა მხოლოდ მასშტაბური მოლოდინები, არამედ ისიც, რამდენად შეძლებს SpaceX საკუთარი ამბიციური გეგმების რეალიზებას მომდევნო წლებში.

წყარო: Reuters, MarketWatch, Barron’s, Yahoo Finance.